ನವದೆಹಲಿ/ಸಿಂಗಾಪುರ: ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಸ್ರೇಲ್ ನಡುವಿನ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಧನ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲು ಅಮೆರಿಕ ಸರ್ಕಾರವು ಇರಾನ್ ಮೇಲಿನ ತೈಲ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಸಡಿಲಿಸಿದೆ. ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಬೆನ್ನಲ್ಲೇ ಭಾರತದ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಕಂಪನಿಗಳು ಇರಾನ್ನಿಂದ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲ ಖರೀದಿಯನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಲು ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿವೆ ಎಂದು ಉದ್ಯಮದ ಮೂಲಗಳು ಶನಿವಾರ ತಿಳಿಸಿವೆ.
30 ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶ ನೀಡಿದ ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತ
ಅಮೆರಿಕದ ಟ್ರಂಪ್ ಆಡಳಿತವು ಇರಾನ್ ತೈಲ ಖರೀದಿಗೆ 30 ದಿನಗಳ ಕಾಲಾವಕಾಶದ ‘ಸ್ಯಾಂಕ್ಷನ್ ವೈವರ್’ (ನಿರ್ಬಂಧ ವಿನಾಯಿತಿ) ನೀಡಿದೆ. ಮಾರ್ಚ್ 20ರ ಒಳಗಾಗಿ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ತುಂಬಿಸಲಾದ ಇರಾನ್ ತೈಲವನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್ 19ರೊಳಗೆ ಅನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಮೆರಿಕದ ಖಜಾನೆ ಇಲಾಖೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದೆ. ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ವ್ಯತ್ಯಯವನ್ನು ಸರಿದೂಗಿಸಲು ಅಮೆರಿಕ ಈ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ.
ಭಾರತದ ಪ್ಲ್ಯಾನ್ ಏನು?
ಭಾರತದ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ತೈಲ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ಇರಾನ್ ತೈಲವನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಉತ್ಸುಕವಾಗಿದೆ. “ನಾವು ಇರಾನ್ ತೈಲ ಖರೀದಿಸಲು ಸಿದ್ಧರಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೆ ಪಾವತಿ ನಿಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕದ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಗಾಗಿ ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ” ಎಂದು ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಏಷ್ಯಾದ ಇತರ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲದ ಸಂಗ್ರಹ (Stockpile) ಕಡಿಮೆಯಿರುವುದರಿಂದ, ಇರಾನ್ ತೈಲದ ಲಭ್ಯತೆಯು ಭಾರತಕ್ಕೆ ವರದಾನವಾಗಲಿದೆ.
ಸಮುದ್ರದ ಮಧ್ಯೆ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಬ್ಯಾರೆಲ್ ತೈಲ ಬಾಕಿ!
ಪ್ರಸ್ತುತ ಸುಮಾರು 170 ಮಿಲಿಯನ್ ಬ್ಯಾರೆಲ್ ಇರಾನ್ ಕಚ್ಚಾ ತೈಲವು ಸಮುದ್ರದ ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ (Middle East ನಿಂದ ಚೀನಾದವರೆಗೆ) ಬಾಕಿಯಿದೆ ಎಂದು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಹೇಳುತ್ತಿವೆ. ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡವು ತನ್ನ 60% ಕಚ್ಚಾ ತೈಲಕ್ಕಾಗಿ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ದೇಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ‘ಹಾರ್ಮುಜ್ ಜಲಸಂಧಿ’ (Strait of Hormuz) ಬಹುತೇಕ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ ತೈಲ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಕುಸಿತ ಕಂಡಿತ್ತು. ಈಗ ಅಮೆರಿಕದ ಈ ನಿರ್ಧಾರದಿಂದಾಗಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಭಾರೀ ಪ್ರಮಾಣದ ತೈಲ ಹರಿದುಬರುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಪಾವತಿ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಹಡಗುಗಳದ್ದೇ ದೊಡ್ಡ ಚಿಂತೆ
ಇರಾನ್ ತೈಲ ಖರೀದಿಸಲು ಅವಕಾಶವಿದ್ದರೂ ಕೆಲವು ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಎದುರಾಗಿವೆ. ಇರಾನ್ ತೈಲವನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಡಗುಗಳು ಹಳೆಯದಾಗಿವೆ (Shadow Fleet). ಅಲ್ಲದೆ, ಇರಾನ್ಗೆ ಹಣ ಪಾವತಿ ಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಗೊಂದಲವಿದೆ. ಚೀನಾ ಈಗಾಗಲೇ ಇರಾನ್ನಿಂದ ರಿಯಾಯಿತಿ ದರದಲ್ಲಿ ತೈಲ ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಈಗ ಭಾರತ, ದಕ್ಷಿಣ ಕೊರಿಯಾ, ಜಪಾನ್ ಮತ್ತು ಟರ್ಕಿ ಕೂಡ ಈ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.